Je energierekening staat de laatste jaren hoger op het lijstje van zorgen dan vroeger. Dan is het logisch dat je je afvraagt wat al dat tv-kijken eigenlijk kost. Zeker als je overstapt op streamen via internet, is de vraag al snel: gebruikt dat meer stroom dan een gewone decoder? En maakt het iets uit of je in HD of 4K kijkt?

In dit artikel kijken we nuchter naar het IPTV energieverbruik. We rekenen met realistische vermogens, laten zien welk apparaat de meeste stroom trekt en vergelijken streamen met traditionele tv-ontvangst. Aan het eind weet je precies wat je kijkgedrag kost en hoe je met een paar kleine aanpassingen een deel van die kosten terugpakt. Alle bedragen zijn rekenvoorbeelden. Je eigen tarief en je eigen apparatuur bepalen uiteindelijk wat jij betaalt.

IPTV energieverbruik: waar gaat de stroom echt naartoe?

Bij IPTV komt het beeld via je internetverbinding binnen in plaats van via een coax-kabel of schotel. Dat klinkt als een grote technische verandering, maar voor je stroomverbruik valt het verschil mee. Het zit namelijk niet in de manier waarop de zender binnenkomt, maar in de apparaten die het beeld en geluid in je woonkamer laten verschijnen. Vrijwel altijd zijn dat drie dingen: je scherm, een afspeelapparaat en je netwerkapparatuur.

Het scherm is de grootverbruiker

Of je nu streamt, een dvd kijkt of een spelcomputer aanzet: je televisie is bijna altijd het onderdeel dat de meeste stroom vraagt. Een moderne LED-tv van 55 inch gebruikt tijdens het kijken gemiddeld zo'n 60 tot 100 watt. Een grote OLED-tv van 65 inch kan richting de 150 watt gaan, vooral bij felle HDR-beelden. Oudere toestellen, zoals plasmaschermen of vroege LCD-modellen, trekken gemakkelijk 200 tot 300 watt.

Het verbruik hangt sterk af van de helderheid. Een scherm dat op maximale felheid staat, vraagt veel meer dan hetzelfde scherm in een rustige avondstand. Ook de beeldinhoud speelt mee: donkere films zijn bij sommige paneeltypes zuiniger dan een fel verlichte sportuitzending. Het energielabel op de achterkant van je tv geeft een indicatie, maar de praktijk wijkt vaak af van de labelwaarde.

Streambox of Smart TV-app: wat verbruikt het afspeelapparaat?

Om IPTV te kijken gebruik je meestal een van twee dingen: de app op je Smart TV of een los kastje of stick die je op de HDMI-poort aansluit. Een kleine streambox gebruikt tijdens het afspelen ongeveer 3 tot 8 watt. Een stick ligt vaak nog iets lager. In stand-by zakt dat naar ongeveer 0,5 tot 2 watt, afhankelijk van het model en de instellingen.

Gebruik je de app rechtstreeks op je Smart TV, dan heb je geen extra apparaat nodig. Het afspelen draait dan op de processor die toch al in je tv zit. Dat scheelt een paar watt en een stekker minder in je meterkast. Het verschil is klein, maar het maakt de keuze voor een eenvoudige opstelling zeker niet slechter.

Je router en modem: het stille IPTV energieverbruik op de achtergrond

Zonder internet geen streaming, dus je router speelt een rol. Een gemiddelde router of modem-routercombinatie gebruikt 6 tot 12 watt en staat meestal dag en nacht aan. Dat is ongeveer 50 tot 100 kWh per jaar. Belangrijk: dat verbruik heb je ook als je nooit een stream opent. Je kunt het dus niet volledig aan IPTV toewijzen. Wel is het goed om te weten dat streamen het verbruik van je router nauwelijks verhoogt. Of er veel of weinig data doorheen gaat, de stroomvraag blijft vrijwel gelijk.

Stekkerdoos met schakelaar naast een tv-meubel met een kleine streambox in een rustig verlichte woonkamer

IPTV energieverbruik berekenen: een eerlijk rekenvoorbeeld

Genoeg theorie, tijd voor getallen. Om het overzichtelijk te houden rekenen we met een tarief van 0,30 euro per kWh. Dat is een afgerond voorbeeld. Kijk op je eigen jaarafrekening of in je energie-app voor je werkelijke prijs. Verder gaan we uit van vier uur kijken per dag, dus 1.460 uur per jaar.

Stroomverbruik streamen per uur

Stel dat je kijkt met een LED-tv van 80 watt, een streambox van 5 watt en een soundbar van 20 watt. Samen is dat 105 watt, oftewel 0,105 kWh per uur. Tegen 0,30 euro per kWh kost een uur kijken dan ruim 3 cent. Een avondje van vier uur kost je dus ongeveer 13 cent aan stroom.

Een hele filmmarathon van zes uur blijft daarmee onder de 20 cent. Dat is een bedrag waar je de meeste avonden niet wakker van ligt. Het laat zien dat streamen op zichzelf geen dure hobby is, zolang je apparatuur niet extreem oud of groot is.

Jaarkosten per apparaat

Als we hetzelfde voorbeeld over een jaar uitrekenen, ziet dat er zo uit:

  • Tv van 80 watt: ongeveer 117 kWh per jaar, dus circa 35 euro.
  • Streambox van 5 watt tijdens kijken: ongeveer 7 kWh, dus circa 2,20 euro.
  • Streambox in stand-by (1 watt, de overige uren): ongeveer 7 kWh, dus circa 2,20 euro.
  • Soundbar van 20 watt: ongeveer 29 kWh, dus circa 9 euro.

Opgeteld kom je op ongeveer 160 kWh en zo'n 48 euro per jaar voor een complete kijkopstelling. De tv is goed voor ruim 70 procent van dat bedrag. Het afspelen van de IPTV-stream zelf is verwaarloosbaar klein vergeleken met het scherm.

Wat als je een oud of heel groot toestel hebt?

Hier kan het wel flink verschillen. Een oude plasma-tv van 250 watt kost bij dezelfde vier uur per dag zo'n 365 kWh per jaar, dus ongeveer 110 euro. Een grote 65 inch OLED van 150 watt zit rond de 220 kWh, ongeveer 66 euro. Wil je je kosten drukken, dan is het vervangen van een heel oud scherm door een zuinig modern model vaak de enige ingreep die echt veel oplevert. Of die investering zich terugverdient, hangt af van hoe lang je kijkt en wat een nieuw toestel kost. Reken dus eerst even na voordat je iets koopt.

IPTV energieverbruik vergeleken met kabel-tv en satelliet

Een vraag die vaak terugkomt: is streamen zuiniger of juist duurder dan de klassieke manier van tv kijken? Het eerlijke antwoord is dat het verschil kleiner is dan veel mensen denken. Wel zijn er een paar punten waarop de opties echt uiteenlopen.

Decoders en stand-by: waar het verschil zit

Traditionele decoders van kabel- of satellietaanbieders staan vaak 24 uur per dag aan, ook als je niet kijkt. Oudere modellen met harde schijf voor opnames kunnen 10 tot 20 watt of meer gebruiken, ook in een zogenaamde stand-by. Dat komt neer op 90 tot 175 kWh per jaar, ofwel ongeveer 27 tot 52 euro, alleen voor dat kastje. Nieuwere decoders zijn zuiniger, maar lang niet alle huishoudens hebben die in huis.

Een streambox of stick voor IPTV verbruikt in dezelfde situatie een fractie. Zelfs als je hem nooit uitzet, praat je over een paar kWh per jaar. Daar zit het voordeel van streamen: je kunt het afspeelapparaat klein en zuinig houden, en als je een Smart TV-app gebruikt heb je helemaal geen extra kastje meer.

Streamen en dataverbruik: wat zegt dat over energie?

Alles wat je streamt, wordt ergens verwerkt en getransporteerd. Datacenters en netwerken gebruiken stroom, ook al zie je dat niet op je eigen meter. Schattingen over hoeveel energie dat per gigabyte kost lopen sterk uiteen en hangen af van aannames. Daarom is het verstandig om voorzichtig te zijn met stellige beweringen op dit vlak.

Wat wel vaststaat: een HD-stream gebruikt grofweg 2 tot 3 GB per uur, een 4K-stream vaak 7 GB of meer. Hoe meer data, hoe meer netwerkcapaciteit nodig is. Voor je eigen portemonnee blijft dat verschil beperkt, omdat je internetabonnement meestal een vast bedrag kost. Wil je ook het verbruik buiten je eigen huis een beetje beperken, dan kun je overwegen niet altijd de hoogste kwaliteit te kiezen als de tv er toch weinig verschil in laat zien.

Energieverbruik streamen verlagen: praktische tips voor IPTV-kijkers

Goed nieuws: met een paar aanpassingen haal je zonder gedoe een deel van je verbruik weg. Je hoeft er niet minder voor te kijken en je hoeft geen kwaliteit in te leveren. Het gaat vooral om slimme instellingen en gewoontes.

Stel je tv slim in om stroom te besparen

Omdat het scherm de meeste stroom vraagt, begin je daar. Een paar instellingen die in vrijwel elke tv zitten:

  • Verlaag de helderheid. Een standaardinstelling is vaak veel feller dan nodig in een normaal verlichte woonkamer. Een stap of twee lager kan het verbruik met 20 tot 30 procent terugbrengen.
  • Gebruik een eco- of automatische beeldmodus. Daarmee past de tv de felheid aan op het omgevingslicht.
  • Schakel de automatische uitschakeltimer in. Valt de stream stil of val je in slaap, dan gaat de tv na een ingestelde tijd vanzelf uit.
  • Zet snelle opstartfuncties uit. Die houden je tv in een soort halfslaap en kosten continu een beetje stroom.

Zet je apparatuur echt uit met een stekkerdoos

Stand-by lijkt onschuldig, maar het is een sluipverbruiker. Tv, soundbar, streambox en eventueel een spelcomputer kunnen samen 5 tot 15 watt vragen terwijl niemand kijkt. Over een heel jaar tikt dat aan. Een stekkerdoos met schakelaar is de eenvoudigste oplossing: een druk op de knop en alles staat echt uit. Slimme stekkers met een timer kunnen dat ook automatisch doen, bijvoorbeeld 's nachts.

Let wel op bij apparaten die af en toe updates installeren of programma's opnemen. Haal je daar de stroom van af, dan kan dat even duren bij de volgende keer starten. Voor een gewone streambox is dat meestal geen probleem.

Kies de juiste beeldkwaliteit voor minder stroomverbruik streamen

Een 4K-stream vraagt meer rekenkracht van je afspeelapparaat en je tv dan HD. Het verschil in stroom is bij een goede streambox klein, maar op een kleiner scherm of op grotere kijkafstand zie je de extra scherpte nauwelijks. Draait je stream op een zender die toch in standaard- of HD-kwaliteit wordt uitgezonden, dan wint 4K-opschaling je niets. Kies dus bewust: voor een groot scherm en een film is hoge kwaliteit prima, voor een achtergrondprogramma tijdens het koken niet per se.

Kijk bewust: geen tv aan voor niemand

Dit klinkt open deur, maar het is de grootste winst in veel huishoudens. Een tv die uren op de achtergrond staat terwijl niemand kijkt, kost net zo veel als een tv waar iemand naar kijkt. Heb je een stream nodig voor geluid, zoals muziek of een radioprogramma, dan kun je het scherm uitschakelen terwijl het geluid doorloopt, als je tv of box dat ondersteunt. Zo houd je het geluid en bespaar je het zwaarste deel van het verbruik.

Vervang alleen oude apparatuur als het echt loont

Een nieuwe tv kopen om stroom te besparen is zelden de slimste financiële keuze als je huidige toestel nog goed werkt en niet extreem veel verbruikt. Meet eerst wat je tv werkelijk gebruikt. Met een simpele energiemeter tussen stekker en stopcontact zie je binnen een paar minuten het verbruik in watt. Daarmee weet je of er iets te winnen valt, en hoeveel.

IPTV energieverbruik: vijf misverstanden op een rij

Rond streamen en stroom doen veel halve waarheden de ronde. Hieronder de meest voorkomende, zodat je weet waar je wel en niet op moet letten.

Misverstand 1: IPTV kijken kost veel extra stroom

Niet echt. Het afspelen van de stream zelf verbruikt maar een paar watt extra. Het grootste deel van je verbruik zit in het scherm, en dat geldt voor elke manier van tv kijken. Wie overstapt op IPTV merkt in zijn energierekening meestal geen verschil, tenzij hij daarbij ook meer of langer gaat kijken.

Misverstand 2: een snellere internetverbinding gebruikt meer stroom

Je router verbruikt vrijwel evenveel bij een snelle als bij een langzame verbinding. Het tarief van je internetabonnement zegt weinig over het stroomverbruik thuis. Wel kan een oude of slecht geplaatste router de oorzaak zijn van haperende streams, waarna je geneigd bent extra apparatuur te plaatsen. Dat zou je kunnen vermijden door je router centraal te zetten of een bekabelde verbinding te gebruiken.

Misverstand 3: bekabeld of wifi maakt veel uit voor je rekening

Een netwerkkabel is stabieler dan wifi en kost zelf nauwelijks stroom. Het verschil in verbruik is zo klein dat je er om andere redenen voor kiest, zoals een stabielere stream. Voor je energierekening is het geen doorslaggevend argument.

Misverstand 4: een stick of kastje altijd aan laten is niet erg

Eén apparaat in stand-by is inderdaad een kleinigheid. Maar bij een tv, soundbar, streambox en een paar andere gadgets loopt dat op. Zeker als je een tv-meubel hebt vol met stekkers, loont een centrale schakelaar echt. Het kost je een paar seconden per dag en bespaart een paar euro per jaar.

Misverstand 5: een groter scherm is altijd veel duurder om te gebruiken

Grotere schermen verbruiken meestal meer, maar de ontwikkeling in zuinigheid is flink. Een nieuwe 55 inch tv kan zuiniger zijn dan een oude 40 inch uit tien jaar geleden. Kijk bij een aankoop daarom naar het werkelijke verbruik in watt, niet alleen naar de schermgrootte. Het energielabel is een goed startpunt, mits je het vergelijkt met modellen van hetzelfde formaat.

Conclusie: IPTV energieverbruik valt mee als je slim kijkt

Als we alles op een rij zetten, blijkt het IPTV energieverbruik in de praktijk bescheiden. Streamen zelf kost een paar watt. De echte stroomvreters zijn je tv, een eventuele soundbar en alle apparaten die onnodig in stand-by blijven staan. Een moderne kijkopstelling kost bij vier uur per dag grofweg 45 tot 50 euro per jaar, waarvan het afspelen via een streambox of Smart TV-app maar een paar euro is. Dat is vergelijkbaar met, en vaak lager dan, een oudere decoder die dag en nacht aanstaat.

Wil je besparen, begin dan bij de basis: helderheid omlaag, een stekkerdoos met schakelaar en geen tv aan terwijl niemand kijkt. Pas daarna is het de moeite waard om over nieuwe apparatuur na te denken. Zo houd je je kijkplezier én je energierekening onder controle.

Op zoek naar een manier om comfortabel en overzichtelijk tv te kijken via internet? Bekijk dan op Dutch IPTV wat er mogelijk is, van Nederlandse zenders tot premium sportkanalen en filmkanalen. Zo kies je een abonnement dat past bij hoe jij kijkt, zonder dat je je zorgen hoeft te maken over onnodige kosten.